جرم‌ گیری و بروساژ دندان: هر چند وقت یک‌بار، و آیا به مینا آسیب می‌زند؟

یک عدد ثابت برای همه وجود ندارد. NICE بازه ۳ تا ۲۴ ماه را برای بزرگسالان و حداکثر ۱۲ ماه را برای زیر ۱۸ سال تعریف می‌کند و تعیین فاصله را به ارزیابی ریسک فردی می‌سپارد. فرد سیگاری یا دارای سابقه پریودنتیت به فاصله کوتاه‌تر نیاز دارد.

جرم گیری با تنظیم و تکنیک درست، مینای سالم را نمی‌تراشد. بخشی که در ادبیات علمی درباره سایش مطرح شده، بروساژ دندان با خمیر پالیش است که لایه بیرونی و فلوراید‌دار مینا را برمی‌دارد؛ به همین دلیل «پالیش انتخابی» توصیه شده است.

شایع‌ترین عوارض آن، حساسیت گذرا به سرما و خون‌ریزی خفیف لثه است که هر دو رو به کاهش می‌روند. آشکارشدن فاصله بین دندان‌ها یا حس لقی، عارضه این کار نیست؛ وضعیتی است که جرم آن را پنهان کرده بود.

اسکیلینگ بالای لثه معمولاً بی‌حسی لازم ندارد و بیشتر به‌صورت فشار و ارتعاش حس می‌شود. اما کار زیر لثه و تسطیح ریشه (SRP) عمیق‌تر است و طبق ADA اغلب با بی‌حسی موضعی انجام می‌شود.

معمولاً چون سطحی که زیر جرم پنهان بود آشکار شده است. طبق ADA، این حساسیت می‌تواند تا حدود یک هفته ادامه یابد و رو به کاهش باشد. حساسیتی که بدتر می‌شود یا از یک هفته می‌گذرد، باید بررسی شود.

در لثه‌ای که از قبل ملتهب بوده، خون‌ریزی حین و بلافاصله بعد از کار دور از انتظار نیست و طی چند روز کم می‌شود. خون‌ریزی که پس از یک هفته ادامه دارد، نشانه التهاب درمان‌نشده لثه است.

راهنمای S3 فدراسیون اروپایی پریودنتولوژی (EFP) پیشنهاد می‌کند لیزر و درمان فوتودینامیک به‌عنوان مکمل کار زیر لثه استفاده نشود، چون شواهد بالینی کافی برای برتری آن‌ها وجود ندارد و هزینه را بالا می‌برد.

فاصله‌ای که بعد از جرم گیری دیده می‌شود، فضایی است که قبلاً با توده جرم و لثه ملتهب پر شده بود. با کاهش التهاب، حجم لثه هم کم می‌شود. این نتیجه بیماری لثه است، نه نتیجه درمان.

خیر. بروساژ لکه سطحی را برمی‌دارد و رسوب سخت را جدا نمی‌کند. اگر جرم وجود دارد، بروساژ به‌تنهایی فقط ظاهر را برای مدت کوتاهی بهتر می‌کند.

این دو لکه سطحی و رسوب را برمی‌دارند و رنگ طبیعی دندان را آشکار می‌کنند، اما رنگ ذاتی مینا و عاج را تغییر نمی‌دهند. تفاوت این دو در مقاله سفید کردن دندان (بلیچینگ) در شیراز توضیح داده شده است.

خیر. جرم رسوبی معدنی و چسبیده به سطح دندان است؛ جوش شیرین و مواد ساینده فقط لکه را کم‌رنگ می‌کنند و ترکیبات اسیدی به‌جای جرم، مینا را تضعیف می‌کنند. آنچه در خانه ممکن است، پیشگیری از تشکیل جرم جدید است.

در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول از نوشیدنی‌های خیلی داغ و سرد و مواد رنگی پرهیز کنید، مسواک را نرم‌تر — نه کمتر — بزنید، برای حساسیت از خمیردندان حاوی پتاسیم نیترات استفاده کنید و مصرف دخانیات را در این روزها کنار بگذارید.

معاینه و کنترل لثه در بارداری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند، چون تغییرات هورمونی پاسخ التهابی لثه به پلاک را شدیدتر می‌کند. زمان‌بندی و نوع اقدام باید با دندانپزشک و پزشک معالج هماهنگ شود.

تجمع پلاک و جرم یکی از منابع شناخته‌شده بوی بد دهان است و برداشتن آن‌ها معمولاً کمک می‌کند، اما تنها علت نیست؛ سطح زبان، خشکی دهان و عوامل گوارشی هم نقش دارند.

پیش از شروع کار به دندانپزشک اطلاع دهید. انتخاب ابزار و خمیر بروساژ برای سطوح ترمیمی با مینای طبیعی متفاوت است و خمیر خشن می‌تواند سطح کامپوزیت را کدر کند.